- Dr. KL Biakchungnunga
(Thu lakna : 14th August 2011, Thalaite Thian)
Zawhna : Pathiana mi nung pathum (Pâ, Fâ, Thlarau Thianghlim) inlaichin dân hi fiah felfai takin min hrilh thei em?
Chhanna: Pathian hi Thlarau a ni. Tharau chuan taksà a nei lova, hmuh theih a ni lo. Chu Tharau chuan lei leh vân a luah khat vek a ni. Thlarau leh boruak hian inanna ril tak an nei a; chuvângin, Hebrai tawngah chuan, thlarau, boruak leh thli (boruak che vêl) sawina atân thumal pakhat ‘ruach’ hi hman a ni. Khawvêl hi boruakin a luah khat a, hmu thei lo mah ila, kan nunna hnâr a ni. Thli kan tih hi boruak chê (air in motion) a ni a, boruak a chêt chuan kan sam a chhêm lêng a, kan thawmhnaw a lên phe hlawp hlawp a, thinghnahte a chhêm phe siau siau va, thil a tichhe rem rum thin. Tharau Thianghlim pawh thli ang a ni a; Thlarau a chêtna hmun apiangah Pathian fakin bân kan phar suau suau va, kut kan bêng a, Pathian thủ kan sawi bawrh bawrh a, min tiche thin a ni.
Heti hian tehkhin thu hmangin sawifiah in tum dawn teh ang. Thlâ-ah khian mihring an awm a, boruak tla chhamin an thi an thi a, a dam chhunte pawh chau êm êmin an awm a ni. Tichuan, saidawiûm (bottle) kan han dah ta a. Chu um chhûngah chuan an mamawh boruak (oxygen) kan thun a ni. Chu Ûm bêltu apiang chuan a chhûnga boruak chu an hip a, thi mai tũr pawh an nun phah ta a. Um bêl duh tlat lote erawh chu boruak tlachhamin an thi thung a. Lei atangin ûm chhungah chuan boruak a luh reng avângin a kang thei lova, a khat reng a ni.
Chu Ûm chu a hmàin thlàah a awm lova, awm tan ni nei, pian ni nei a ni. Mahse, a chhûnga boruak erawh chu, thlàa a awm hma pawha he khawvela awm tawh sà a nia; khawvêla boruak nena inzawm tlat, then hran theih loh khawpa inpumkhat an ni. Chu Ûm chuan leia boruak hi “Ka Pa” a ti a, leia boruak hian chu Ûm chu “Ka Fapa” a ti thung a. Tichuan, chu Ûm chu he khawvêlah a rawn kir leh dâwn ta a, thlàa mite hnênah chuan, “Ka lo kir leh dâwn a, boruak ropuina zawng zawng nên ka rawn inlâr leh dâwn a ni,” a ti a, leiah a rawn kir leh ta a ni. Thlàah chuan Ûm awm tawh lo mah se, Ûm ringtu apiangte chuan he leia boruak hi mak takin an hip thei ta zêl a, an nun phah zêl ta a ni.
Hun rei tak hnuah chuan chu Ûm chu thlà-ah bawk chuan a kir leh ta a. A sawi ang ngeiin boruak ropuina famkim nên a kir leh ta a ni. Boruak zara nung, boruak zâr zotu chi hrang hrang-thing leh mau, ramsà, sanghà, sava leh nungcha zawng zawng nên a han inlâr tâk avângin, Ûm hnâwltute tân chuan a râpthlàk êm êm a, hlauvin an khur a. Um ringtute tân erawh chuan a ropui êm êm a, himna vâwrtâwp changin an chawimawi ta mup mup mai a ni.
Kan tehkhin thû hian Pâ, Fâ, Thlarau Thianghlim inlaichinna chu a phawk chhuak famkim lo tih phat rual a ni lo. Mahse, a hlimthlâ chu a târlang kan ti thei ang. Pathian chu Thlarau a ni a, taksa nei lo, hmuh theih loh, khawih theih loh a ni. Chu Pathian (Thlarau) chuan he khawêla boral mêkte min chhandam tûrin mihring anga rawn kal a duh a, Isua Krista a rawn tîr ta a ni. Chu chu min a entir chu a ni. Chu Isua chu Mihring Fapa’ a nih rualin ‘Pathian Fapa’ a ni bawk. A chhan chu a nu Mari kha mihring a ni a, a Pa erawh Pathian a ni thung.
Leia boruak leh thlàa boruak (Ûm chhunga awm) kha thuhmun reng an nih avângin, Isua pian tûr thu Isaian a hrilhlâwkaah chuan, “Chatuan Pa” tih hi Isua hming pakhat a ni tih kan hmû (Isaia 9:6). Thlàa mite khân “Boruak kan hmu duh” ti ta se, Ûm chuan, “Keimah min hmu chu boruak hmu a ni” a ti ang. A chhan chu, boruak chu a hmuh theih lohva, boruak awmna Um chauh a hmuh theih. Philipan Isua hnênah, “Lalpa, Pa chu keini min hmuhtir ta che” a ti a, Isuan, “Tupawh mi hmu chu Pa hmu a ni. ‘Pa chu keini min hmuhtir rawh’ engti tiha ti nge i nih? Kei Paa ka awm leh Pa keimahah a awm tih i awih lo vem ni?” tin a chhâng tih kan hmû (Johana 14:9-10). Pathian (Thlarau) kan hmu thei lo va, Pathian Thlarau awmna Isua hi kan hmuh theih tura Pathian inlârna a ni.
Ûm bêltu leh ringtute chauhin boruak an hip a, an nun phah ang khân— Pathian awmna, Páthian Fapa Isua Krista bêltu leh ringtute chauhin nunna Thlarau hi kan chang thei a, chatuan nunna kan neih phah dâwn a ni. Isua identity pawimawh tak ‘Pathian Fapa’ tih hi. ‘Pathian atanga lo chhuak’ tihna tluk a ni a, mihringte hmuh theih leh khawih theih tura Pathian inlârna a ni. Chuvângin, Isua Krista hnâwltute chuan hmuh theih loh Thlarau (Pathian) hi kan hnâwl tihna a ni.
Isua Krista hi vânah a lâwn tawh. Mahse, amaha Thlarau awm chu amah ringtu tawh phawt chuan kan chang thin a, chatuan nunna kan neih phah a ni. Amah Isuan, “Mihring Fapa hi a vântirhkohte nên, a Pa ropuinaa inthuamin a lo kal dawn si a…” (Mathaia 16:27) tiin a sawi a; tirhkoh Paula chuan “Pathian tawtawrawt ri nên.” tin a sawi ve thung (2 Thess 4:16) Pa Ropuina a tih hi a namai lo viau dâwn a ni. Sinai tlânga Pathian a inlâr khân, khawpui a lo ri rum rum a, kâwl a phe zuai zuai a, chhúm dum a lo zing mup mup a, tawtawrawt ring êm êmin a ri ruai ruai a, Israel mipuite chu hlauvin an khûr zawih zawih a nih kha (Exodus 19:16). ‘Pa Ropuina famkim’ nena Isua Krista a rawn inlâr hunah chuan a ropui tlukin a râpthlak hle dâwn a ni. Chu ni ropui leh râpthlâk a lo thlen hma ngein, Isua Krista hi rawn bêl la, i thupui ber, i chhuan ber, i buaipui ber, i LALPA lo ni mawlh rawh se!
[1] Upa Dr. KL Biakchungnunga hi April 23th 1964 ah Rev. KL Vanngaia leh Pi Tlangmawii te inkarah a piang a. Zirnaah hian a graduate hnu-ah Pathian thu lamah pawh sulhnu neiin M.Div a zir zo va, M.A, M.Phil tha taka a zawh hnuah Ph.D pawh tha takin a zo leh a ni. Kum 1996 atangin Baptist Higher Secondary School (BHSS) ah Mizo subject a zirtir a, kum 2003-2008 chhungin Headmaster hna a chelh bawk. A lehkhabu chhuah te zinga mi hriat hlawh zual chu ‘Point of view – Volume I,II,III’ te an ni.
Discover more from NUN HRUAITU
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
