- Dr. KL Biakchungnunga
(Thu lakna : 8th April 2011, Ṭhalaite Ṭhian)
Zawhna pakhatna:
Mizoramah khian, Kohhran a indan hian, Kohhran Upa zingah Kohhran thara lâwi duh tlat lo, Biak In thar kal pêla a hla zâwka lâwi lui tlat an awm ṭhin a, Pu Counsellor, engnge i ngaihdân?
Chhànna:
Ni e, Kohhran Committee thu ang pawh zâwm duh lo, Kohhran changtlung zâwk leh hlun zâwka lâwi lui tlat hi, Kohhran Upa zingah pawh an awm zauh zauh. A bul berah chuan Kohhran nihna thurûk an hmuh fiah loh vâng a ni. Tin, mihring takin thil an ngaihtuah tihna a ni thei bawk. Denomination avanga kan inkhâwmho thei lo pawh vei tham a nih laia, mahni denomination chhûnga Kohhran leh Biak In lâwi duh lohna neih tlat mai kha chu, Kohhran Upa nihphung tûr a ni lo hrim hrim.
Kohhran Upate hi Pathian berâmho enkawl tura thlan leh nemngheh an ni. Kohhran lian leh changtlung taka inhâmpuar a, vawk lal lên ngoh ngoh tûra koh, thlan leh ruat an ni lo. Member satliah lâwi duh lohna, Kohhran khawhar leh baihvai takah pawh thlamuantu, khâidingtu, uaptu leh châwmtu ni tûrin Kohhran Upa chin chu an lâwi thei tûr a ni. Presbyterian Kohhran Upa, Presbyterian Kohhran vêka lawi duhna leh lawi duh lohna neih tlat chu a dik tawh lo hrim hrim. Kohhran member satliah chuan lâwi duh lohna lo nei pawh ni se, a hriatthiam theih. Chutiang bawkin, Baptist Kohhran Upa ni si, Baptist Kohhrana lâwi hrehna neih tlat pawh a dik lo. Kohhran Committee ruat anga an lâwi thei lo a nih phei chuan, thlarau lamah an chiang lo hle tihna a ni.
I Korinth 2:14-16-ah, mi chi thum—khawvêl mi, tisa mi leh thlarau mi—chungchâng kan hmu. Khawvêl mi hi chu piangthar lo, Isua Krista nei lo tihna a ni. Tisa mi erawh chu piangthar tawh, mahse, tisa duhdâna kal an ni. Tisàin an nunah ro a rêl tlat avângin, Committee-ah pawh an thu-vuakthlàk tisa duhdàn a ni fo. Tisa dàna awmte chuan Pathian an tilawm thei lo (Rom 8:8). Tin, tisa chuan Thlarau a do tlat ṭhin (Rom 8:7). Chuvângin, tisa mite hian Pathian Thlarau an do tlat ṭhin a ni. Tisa dàna nung, tisa duhdàna kal, tisa mi Kristiante rawngbawlna chu chatuan ram thleng tûr pakhat mah a awm lo. Anmahni tak erawh chu chhandam an ni ang a, mahse, meia kal tlang ang maiin inchhirna, zahna leh mualphona nasa tak Rorêlna Ni-ah an tawng dâwn a ni (I Korinth 3:12-15).
Pâwl rilru kan tih fo pawh hi tisa mi rilru tho a ni. Korinth Kohhranah pawh Apollova pâwl, Paula pâwl, Kipha pâwl tiin pâwl rilru an pu nasa hle a, Paulan tisa mi tiin a zilh tih kan hmu a ni (I Korinth 3:3, 4). Synod tâna ṭhahnemngaih viau mai te, Baptist ruh tak nih ringawt mai te, Catholic Kohhran hi a dik ber emaw tih tlat mai te hi, pâwl rilru vek a ni a, tisa mi kan ni tih lanchhuahna vek a ni. DMI nawmna êm êm pawh pâwl rilru pu lovin, member te’n inpumkhatna rilru kan pu tlâng a, hei hi Thlarau Thianghlim duhzâwng tak a ni.
Zawhna pahnihna:
Lalpa Zanriah (Sacrament) hi Pastor ni lovin an buatsaih thei tho em? A semtu atân hian Kohhran Upa ni kher lo hi hman theih tho an ni em?
Chhànna:
Lalpa Zanriah hi Pastor ni kher lo pawhin an buatsaih thei. Baptist leh Presbyterian Kohhranah chuan hetiang ti thei tura licence pêk an awm ṭhin. Tûn hmaa tirhkoh an tihte pawh kha Pastor an ni lem lo. An rawngbawlna atân a pawimawh avângin serh leh sâng khawih thei tûrin licence pêk an ni a; mi an baptis thei a, sacrament an buatsaih thei a, inneihtirtu an ni thei bawk. Tin thingtlâng khua, Pastor-in a tlawh zen zen theih loh hmun kilkhâwr deuhah chuan Kohhran Upa pawh licence pêk an ni bawk ṭhin. Tuna kan kalphungah chuan sacrament sem tûr chuan Kohhranin licence min pêk a ngâi a nih chu.
Delhi Mizo Inkhâwm (DMI) tinzâwn deuhin i rawn zâwt a nih a rinawm. DMI hi awptu nei lo, ‘autonomous body’ a ni a, chuvângin, licence pe theitu pawh amah DMI bawk hi a ni. Mizoram Synod hnuaiah emaw awm ni ila chuan, Synod-in a nemngheh Kohhran Upa kan nih loh chuan, Sacrament kan sem thei lo tihna a ni. Mahse, kan chunga thuneitu an awm loh avângin, DMI-a hruaitu nihna chanvo nei pha chinte chu, DMI inrêlbâwlna bîk atân chuan Kohhran Upa anga ngaih leh pawm kan ni.
Bible aṭangin kan en ve thung ang. Bible-ah hian Pastorin sacrament a buatsaih tûr a ni tih ziakin a awm lo. A semtu atân Kohhran Upa an ni tûr a ni tih pawh ziakin a awm lo. Tirhkohte Thiltih 2:42, 46; 20:7, 11; 27:35 kan en chuan, “chhang phel” chungchâng kan hmu a; Krista hriat reng nana chhang phel (sacrament) rawngbawlna tho a ni. Heta chhang phel rawngbawlna hmangtute hi tirhkoh an ni deuh ber. ‘Tirhkoh’ tia Mizo ṭawnga kan lehlin hi Greek ṭawngah chuan apostolos tih a ni a, ‘Chanchin ṭha hril tura tirh’ tihna a ni. ‘Zirtir’ (disciple) tih nena ngaihpawlh loh tûr a ni. Luka 10:1-24-a Isua’n mi 70 a tirh chhuah pawh kha, Greek Bible-ah chuan ‘apesteilen’ tih a ni a, ‘tirh chhuah’ (sent forth) tihna a ni. Pathian ruat leh tirh kan nih phawt chuan, chhang phel rawngbawlna hi inthlahrung miah lovin kan khawih thei tihna a nih chu.
A pawimawh ber chu hei hi a ni. I Korinth 11:17-34 kan en chuan, Lalpa zanriah neih dân dik lo; ei tlâk lova chhang ei, in tlâk lova uain in a awm thei tih kan hmu. Chhang leh uain hi Krista’n a taksa leh thisen sênga kan tân a tuarna hriat rengna a nih avângin, kan tana nasa taka a tuarna khùnkhàn taka ngaihtuah lova kuva eia ei a, thingpui ina in mai mai loh tùr a ni. “Nang chu i ei tlâk lo…nang chuan i sem thei lo vang,” tiin tumah kan inteh ngawt thei lo. Kan chhia leh ṭha hriatna hmangin Pathian hmaah mahni kan infiah zâwk tûr a ni. Ei tlâk lova kan inhriat chuan ei loh ngam a ṭhà. Sem tlâk lova kan inhria a nih pawhin, kan sem loh ngam a ṭhà. Tumah intilui lovin, Pathian khawngaihna avâng liau liauva kan chan, khawngaih rawngbawln a ni tih i hre reng ang u.
Upa Dr. KL Biakchungnunga hi April 23th 1964 ah Rev. KL Vanngaia leh Pi Tlangmawii te inkarah a piang a. Zirnaah hian a graduate hnu-ah Pathian thu lamah pawh sulhnu neiin M.Div a zir zo va, M.A, M.Phil tha taka a zawh hnuah Ph.D pawh tha takin a zo leh a ni. Kum 1996 atangin Baptist Higher Secondary School (BHSS) ah Mizo subject a zirtir a, kum 2003-2008 chhungin Headmaster hna a chelh bawk. A lehkhabu chhuah te zinga mi hriat hlawh zual chu ‘Point of view – Volume I,II,III’ te an ni.
Discover more from NUN HRUAITU
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
